EU i Kina na ivici trgovinskog sukoba

Dvodnevni samit Evropske unije i Kine koji je u utorak (12.7.) počeo u Pekingu, proteći će i u znaku statusa Kine koja ustraje na tome da joj Brisel, shodno obećanju, do kraja godine prizna status tržišne ekonomije.

No unutar EU-a, po ko zna koji put, vlada nejedinstvo oko ovog pitanja. No zašto je ono Kini toliko važno?

11. decembra 2001. Kina je pristupila Svjetskoj trgovinskoj organizaciji (WTO) što je od strane ove međunarodne ustanove doživljeno kao veliki uspjeh. No i za Kinu i za ostale WTO partnere je ovaj čin od samog početka predstavljao mač sa dvije oštrice. Kina je bila prisiljena drastično da snizi carine, a u isto vrijeme ostale članice WTO-a su strahovale od konačnog preplavljivanja vlastitih tržišta kineskom robom. Zato je ulazak Kine u WTO i bio popraćen mnogim prelaznim pravilima kako bi se izbjegli trgovinski sukobi. Jedno od tih pravila se odnosilo i na 15-godišnji embargo proglašavanja Kine tržišnom ekononijom što omogućava procese protiv kineskih preduzeće po pitanju dampinških cijena i uvođenje specijalnih carina na kinesku robu, piše Deutsche Welle.

Komisija i parlament nesložni

Krajem decembra ističe rok. Kinezi smatraju da tu nema mjesta pregovorima, Evropska komisija takođe. No sada se umiješao Evropski parlament čiji zastupnici su u maju odlučili kineski status staviti na led. Pozadina ove odluke je sukob oko proizvodnje čelika koji ugrožava radna mjesta u Evropi. Činjenica je da čelik „Made in China“ i branšu u Evropskoj uniji stavlja pod veliki pritisak. Kineske čeličane, i same pod pritiskom pojačane ponude na svjetskom tržištu, su preplavile Evropu svojim jeftinim proizvodima.

Evropska komisija se sada našla u nedoumici: razjariti trgovinskog partnera ili parlament s kojim je institucionalno povezana. Doduše odluka zastupnika nije obvezujuća ali u atmosferi Brexita i opšte raširenosti uvjerenja u krizu demokratije unutar EU-a ne bi bilo pametno ignorisati odluke demokratski izabranih zastupnika. No pritisak iz Pekinga raste. „Evropi je pametnije da razmisli dva puta prije nego što donese odluku“, upozorila je nedavno u svom komentaru državna novinska agencija Džinhua.

Žrtveni jarac – automobilska industrija

Na kraju bi deblji kraj mogla izvući automobilska industrija i to prije svega njemačka koja posljednjih godina praktično živi od prodaje svojih skupocjenih vozila kineskim novobogatašima. To nije trajno stanje, upozoravaju Kinezi i mnogi već njuše ozbiljan trgovinski sukob. No u ovom sukobu bi patile obje strane jer Kina izvozi u Evropu i to u mnogo većem obimu nego EU u Kinu.

Na kraju bi sve moglo završiti nekim oblikom kompromisa. No za njega je, upozoravaju ekonomisti s obje strane, sve manje vremena.

Poslovni.hr

Check Also

PrinCube – najmanji prenosivi color štampač na svijetu

Kada pomislimo na štampače, velike su šanse da mislimo na one velike i glomazne uređaje …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *